Yapım işleri

Yıllara sari inşaat işlerinde vergi

İnşaat işlerinde vergiyi zorlaştıran şey oran değil, zamanlamadır. İş birden fazla takvim yılına yayılıyorsa kazanç her yıl değil, işin bittiği yıl beyan edilir. Bu kural bilinmediğinde yıllarca yanlış beyan verilir.

Temel kural

İş yıllara sari mi?

Sözleşmeye göre işin başlangıç ve bitiş tarihi farklı takvim yıllarına düşüyorsa ve iş bir taahhüde dayanıyorsa, yıllara sari inşaat ve onarım işi söz konusudur.
Yıllara sari

Kazanç işin bitiminde beyan edilir

Her yıl ayrı kâr-zarar hesaplanmaz. Maliyet ve hakedişler iş bazında biriktirilir; kâr veya zarar, işin geçici kabulünün yapıldığı yıl beyan edilir.

Yıllara sari değil

Genel esaslara göre

Aynı yıl içinde başlayıp biten işlerde kazanç, o yılın kazancıdır ve genel hükümlere göre beyan edilir.

Karma

Birden fazla iş yürütülüyorsa

Her iş ayrı izlenir. Ortak giderlerin işler arasında dağıtımı kanunda belirlenmiş esaslara göre yapılır.

Hakediş

Kesilen stopaj kaybolmaz

Yıllara sari inşaat ve onarım işlerinde tevkifat%5

Hakediş ödemeleri üzerinden yapılan tevkifat oranı, 4/2/2021 tarihli Cumhurbaşkanı Kararı ile %3'ten %5'e çıkarılmış ve 1/3/2021 tarihinden itibaren uygulanmaktadır.

Adımİşlem
Hakediş düzenlenirİşveren, hakediş tutarı üzerinden %5 tevkifat yapar
BeyanTevkifatı yapan, muhtasar beyanname ile bildirir
Yıl içindeKesilen tutar biriktirilir; kazanç henüz beyan edilmez
İş bittiğindeKazanç beyan edilir; yıllar boyunca kesilen stopajın tamamı hesaplanan vergiden mahsup edilir
FazlasıMahsuptan artan tutar iade alınabilir veya diğer borçlara mahsup edilir

Maliyet

Ortak giderlerin dağıtımı

Birden fazla iş yürüten müteahhit, doğrudan bir işe ait olmayan giderleri kanunda belirlenen esaslara göre işler arasında dağıtır. Genel yönetim gideri, şantiye dışı personel ve ortak makine giderleri bu kapsamdadır. Dağıtım anahtarının baştan belirlenip tutarlı uygulanması, inceleme sırasında en çok sorgulanan noktadır.

  • Her iş için ayrı maliyet hesabı açılır; şantiye bazında izleme yapılır.
  • Taşerona yaptırılan işler, taşeron hakedişleriyle birlikte ilgili işin maliyetine alınır.
  • Şantiyeye giden malzemenin sevk belgeleriyle maliyet kaydı eşleştirilir.
  • Geçici ve kesin kabul tarihleri, kazancın hangi yıl beyan edileceğini belirlediği için dosyada saklanır.

Taşeron

Taşeron ilişkisinde dikkat

Yapım işlerinde, belirlenmiş alıcılara karşı ifa edilen hizmetlerde katma değer vergisi tevkifatı gündeme gelir. Tevkifatın kapsamı ve oranı, işin türüne ve alıcının niteliğine göre Katma Değer Vergisi Genel Uygulama Tebliğinde belirlenir ve zaman içinde değişir. Sözleşme imzalanmadan önce kendi işiniz için yürürlükteki oranın teyit edilmesi gerekir.

  • Taşeronun yıllara sari iş yürütüp yürütmediği ayrıca değerlendirilir; stopaj yükümlülüğü buna göre doğar.
  • Asıl işveren–alt işveren ilişkisinde sosyal güvenlik yükümlülükleri ayrıca izlenir.
  • Hakediş, iş programı ve kabul tutanakları birbiriyle tutarlı olmalıdır.

Sık sorulanlar

İşim iki yıla yayıldı, her yıl beyanname verecek miyim?

Yıllara sari inşaat ve onarım işlerinde kazanç, işin bittiği yıl beyan edilir. Ara yıllarda bu işten kazanç beyan edilmez; ancak diğer faaliyetleriniz için beyan yükümlülüğünüz devam eder ve geçici vergi bakımından bu işin kazancı dikkate alınmaz.

Hakedişimden kesilen vergiyi geri alabilir miyim?

Evet. Kesilen %5 tevkifat, işin bittiği yıl verilen beyannamede hesaplanan vergiden mahsup edilir. Mahsuptan artan kısım iade alınabilir. Bunun için hakediş ve muhtasar belgelerinin iş bazında saklanması gerekir.

İşin bittiği tarih nasıl belirlenir?

Geçici ve kesin kabul usulüne tabi işlerde geçici kabulün yapıldığı tarih, diğer hâllerde işin fiilen tamamlandığı veya bırakıldığı tarih esas alınır. Bu tarih kazancın hangi yıl beyan edileceğini belirlediği için dosyada belgelenmelidir.

Taşeron olarak çalışıyorum, benden de stopaj kesilir mi?

Yürüttüğünüz iş yıllara sari inşaat ve onarım işi niteliğindeyse, size yapılan hakediş ödemelerinden de tevkifat yapılır. İşin niteliği sözleşmeye ve süreye göre belirlenir; her sözleşme ayrı değerlendirilmelidir.

Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır ve yayım tarihindeki mevzuata dayanır. Oranlar ve tutarlar değişebilir. Kendi durumunuza uygulanması için görüşelim.

Kendi durumunuz için konuşalım

Rehberler genel çerçeveyi verir. Sizin somut durumunuzda hangi kuralın uygulanacağını birlikte netleştirelim.

Görüşme talep edin